Литературехь рулетка
Яздархоша ахчанах, сагатдарах а, аьттонах а яздан рулетка муха лелайо.

Достоевскийн «Игрок» тӀера Джек Лондонан Клондайке а, Флеминган Casino Royale а кхаччалц, литературехь рулетка ловзархочух лаьцна ю, чкъургах лаьцна яц. Цу юккъера уггар дика произведенеш ловзархочун гӀалат, сагатдар а, система а чуьра йийцина ю, стратегийн брошюрашна цкъа а кхочуш доцчу бакъдолчуьнца.
Лабле, 1801
La Roulette, ou le Jour — роман бу, цу чохь ловзаран дуьххьарлера дуьззина суртхӀоттор а ду: Пале-Роялан залаш, ши зерочкъургЗероЦхьа а нийса шансийн, дюжинин я колоннин ставкано ца лоцу цхьаъ бен йоцу баьццара ячейка; казинон пайда кху чуьра бу. Кхин цӀерш: цхьа зеро, 0.Дуьззина еша →, столан схемагӀирсСтолан схемаСтолана тӀехь зорбатоьхна ставкийн бой. Кхин цӀерш: стол, сукно, кӀади.Дуьззина еша →, крупьешаннахКрупьеРулеткин столан дилер.Дуьззина еша → кхайкхамаш. Рулетка мичара схьаяьлла хаа уггар коьрта хьост ду иза, амма цхьа а гергга роман санна иза ешна вац, хила там бу, иза нийса а ду.
Достоевский, 1866
«Игрок» 26 дийнахь аьлла яздийтира, контракт кхочушъян а, Висбаденехь а, Хомбургехь а ловзарехь гулбелла декхарш дӀадала а. Цуьнан дийцархо Алексей — «Рулетенбургехь» оьрсийн доьзалехь хьехархо ву, столашкахь бахам боккху, тӀаккха книги чекхйолуш иза а, ша а дӀабойу. Столийн суртхӀотторш, ловзархоша лелош йолу системаш, сери чекхъяла еза аьлла тешар, толам кхетам санна хетар — ловзархочун гӀалатах лаьцна муьлххачу а маттахь уггар дика дийцар ду, 26 ӀаьржачулставкаӀаьржа18 Ӏаьржачу терахьна нийса шансийн ставка. Французийн: Нуар.Дуьззина еша → шовзткъе итт шо гергга хьалха а, бихевиоран экономикал бӀе шо хьалха а яздина.
Теккерей а, курорташ а
Vanity Fair Бекки Шарп германхойн курортан гӀалин столашкахь йолуш чекхйолу, и корта 1840-чу шерашкахь рулеткин чкъурган гонаха мила Ӏара гойтуш долу ира сурт ду: бахам дӀабаьхнарш, сатуьйсурш, сингаттамбаьлларш а, говзанчаш а. Теккерейс иза гина хилла; Баден-Баден хӀора ингалсан некъахочун новкъахь дара. Тургеневан «Дым» (1867) а цу залашкахь хуьлу.

Джек Лондон, 1912
«Шортин гӀенаш», Smoke Bellew чуьра дийцар, — толам боккху рулеткин ловзархо нийса гайтина цхьаъ бен доцу художественни произведени ду, хӀунда аьлча ловзархо система лелош вац. Смок Беллью, Сан-Францискора стаг Клондайкехь деши лоьхуш хилла, Доусонехь Элкхорн салунехь рулеткин столе хиъна, буьйса тӀаьхьа буьйса, хӀора хьолехь 3,500 доллар доккхуш волу. Цуьнан накъост Шорти иза гӀенах ву аьлла тешаш ву. Доусонан ловзархоша, «колледжашкахь математикан гӀарабевллачу хьекъалчаша» рулетка ша бен система яц аьлла хаьа болчара, цуьнан ставкаш кхета гӀерташ тетрадаш юзу, амма хӀумма а ца карадо, хӀунда аьлча Смока шен ловзар хуьйцу, сурт харцдан шовзткъа лимитан ставка рогӀалла цкъа эшош а.
ГӀалин итт ловзаран да тӀехьарчу чоьнахь 10,000 долларан банк гулйо, цунна дуьхьал ловза иза кхойкху. Цо сахьт ах чохь иза йохайо. Шайн лимиташ цхьана центе лахъян я столаш дӀакъовла дезаш, царна хаьттира, цо система мел мехах дохкур ю. Ткъе итт эзар доллар, элира цо, хӀораннах кхо эзар, деши гӀамаршца, Доусонехь цкъа а иза юха ловзур яц аьлла дош а лур ду. Цара дӀало. ТӀаккха цо гойту: 9 терахь ларвархочун дуьхьал долуш буьркагӀирсБуьркаРоторан духа некъа тӀехула кхоьссина жима буьрка. ХӀинцалера буьркаш ивориновах я тефлонах ю, 18–21 mm.Дуьззина еша → тосча, 26 долу; 11 дуьхьал долуш — шалха зеротайпаШалха зероАмерикан чкъурган 00 ячейка. Иза хиларо казинон пайда 2.70%-ера 5.26%-е кхочуш хьалабоккху.Дуьззина еша →; шалха зеро дуьхьал йолуш — 32. «Даима ца хуьлу, амма дукхахьолахь хуьлу». Доккхачу Бёркас чкъург сацайо, цуьнга хьожу, столан агӀор йолчу пеше хьожу, тӀаккха неӀалт кхайкху. Чкъург йовхоно харцйина ю. Иза цкъа а система ца хилла; иза нийса доцу чкъурглабораториНийса доцу чкъургФизикин кхачамаш бахьанехь цхьайолу ячейкаш 1/37-л сих-сиха ялуш йолу чкъург. Кест-кеста ца нисло, эзарнаш язйина хьовзорш долуш бен каро ца ло.Дуьззина еша → а, и тергалдина стаг а бен ца хилла.
Лондона 1897–98-чу шерашкахь Клондайкехь Ӏа даьккхина, салунаш девзара цунна. Дийцар Торпал шовзткъе итт шо гергга хьалха хьалхалла лоьхуш ловзаран дуьззина урок ю: тергалде, язде, секторначкъургСекторЧкъургехь вовшахдиттина ячейкийн аьхна дакъа, столан схеми тӀехь тоба а доцуш.Дуьззина еша → ставка йилла, казинона шуна гург ца гайта сурт хийца, стол дӀахьарчале система дохка. Джозеф Джаггера 1880 шо гергга Монте-Карлохь иза бакъдолчух дина; Лондонан тайпа самукъане ду, системаш хӀунда болх бан ца мега аьлла ловзархоша дешна лекци а и сайтехь долчу муьлххачу а хӀуманал кӀезиг нийса яц.

Монте-Карлон рулеткаМиф: даима толам боккху рулеткин стратеги
Флеминг, 1953
Casino Royale дукхахдолчу декъехь баккарах лаьцна ду. Рулеткехь Бонда хьалхарчу шина дюжининаставкаДюжина1–12, 13–24 я 25–36, дӀадалар 2:1.Дуьззина еша → столан уггар дукха лимит йиллу, столан схемин кхаа декъах ши дакъа дӀалоцуш, цу сценехь ворхӀ хьовзорах ялх доккху; Флеминга цуьнга дагалацийтина хӀора хьовзорехь хьалхарчуьнца цхьа а уьйр яцийла. Интернетехь йоьхкуш йолу «Джеймс Бондан стратеги» — 19–36-на, 13–18 ши могӀаннаставкаШи могӀаВовшашна юххерчу шина могӀанехь ялх терахь, дӀадалар 5:1. Французийн: Сизен.Дуьззина еша → а, зерона а ставкаш — романехь яц, оха хьаьжначу Флеминган цхьана а книгехь а яц; Бондан цӀе цунна хьалха мила тиллина ца хаьа. Шина ставкина а цхьа зеро йолчу чкъургахь 2.70% оьшу. Арифметика Стратегийн декъехь ю.

Документальни литература
Томас Бассан The Eudaemonic Pie (1985) мачашкахь компьютерах лаьцна дийцар ду, массо а ешархочунна рулеткин физиках лаьцна уггар дика книга а ю. Ричард Эпштейна а, Стюарт Этьера а сийлахь математика язйина. Рассел Барнхартан Beating the Wheel (1992) нийса доцчу чкъургашца ловзаран истори гулйина. Системаш хӀунда йоьжу, цунах лаьцна еша атта книга цхьаммо а язйина яц, хӀунда аьлча иза цхьана агӀонна тӀе дижа, и агӀо и сайтехь ю.
Лабле. Ловзар дийцина.
Пушкин. Система хьераллин санна (фараонехь).
Теккерей. Курортан казинон нах.
Достоевский. Ловзархочун уггар бакъ сурт.
Йиш: «Монте-Карлохь банк йохийна стаг».
Лондон. Доусонехь Смока харц чкъург эшайо, «система» дохку.
Флеминг. Бонда ши дюжинина ставка йиллу.
Басс; Барнхарт. Чкъург эшорах документальни литература.
Этьер. Математика, дуьззина.
Литературина хӀун хаьа
Система урхалла деш санна хета некъ бу. Толам хаар санна хета. Кхин дӀа ца хила йиш йоцу сери кхин дӀа йоьду. Бакъдолчух толам боккху цхьаъ бен воцу ловзархо чкъургехь гӀалат карийнарг ву, цо сиха дохка деза. ЖамӀ шех доьзна доцчу хенахь персонаж мила ву стоьлахь гуш ду. Математико и хӀума терахьашца боху; яздархоша хьалха элира.
Хаттарш
«Игрок». Иза доца ю, дерриг тема цу чохь ю.
ЧӀогӀа гергга. Достоевскийн шен зенаш, цуьнан стенографистка (цо цуьнца зуда ялийнера) а, курортан меттиг а — дерриг цу чохь ду.
ХӀан-хӀа. Casino Royale-хь Бонда ши дюжинина ставка йиллу. 19–36-на, 13–18-на а, зерона а йолчу ставкашна цуьнан цӀе тӀаьхьа, кхечо тиллина.
ХӀаъ. Харц я агӀор таьӀна чкъург — Джаггера Монте-Карлохь пайда эцнарг иза ду, иштта йолу чкъург муха евза Лабораторин декъехь дийцина. Ткъе итт эзар доллар — ойлах даьккхина дакъа ду.
Самукъадаккхархьама

Яздархошна хаьара. Царна а гӀо ца дира цо.
Хьосташ
- Lablée, J. La Roulette, ou le Jour.
- London, J. Smoke Bellew.
- Bass, T. A. The Eudaemonic Pie.
- Barnhart, R. T. Beating the Wheel.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.